De Goddelijke bevelstructuur van Cliteur bestaat niet

Abraham en Izaak, 1600 (Caravaggio)

Paul Cliteur heeft opnieuw een boek geschreven en opnieuw doet hij een poging te waarschuwen voor het gevaar van de Goddelijke bevelstructuur. Dit is de naam die hij geeft aan het verschijnsel dat de gelovige gehouden is de wil van God op de letter uit te voeren. In zijn beleving staat het belangrijkste voorbeeld hiervan in Genesis 22.

In Genesis 22 wordt Abraham getest door God. Hij vraagt hem om zijn enige zoon Isaak te offeren op een altaar. De lezer weet op dat moment dat Abraham al een oude man is en zijn hele leven God heeft gesmeekt om een zoon. Het is dus deze zoon die God van hem terugvraagt. Abraham gehoorzaamt, bouwt een altaar en bindt zijn zoon vast. God houdt hem dan tegen en belooft hem een groot nageslacht.

Nu zegt Paul Cliteur dat het niet mogelijk is om Genesis 22 op een positieve manier uit te leggen. Cliteur kan dit alleen zeggen als hij de teksten op dezelfde manier interpreteert als de hedendaagse gelovige, die de tekst begrijpt vanuit zijn materiële denkkader. Er is namelijk wel degelijk een heel andere interpretatie mogelijk.

Grote stukken van de Bijbel, en met name de meest onbegrijpelijke, krijgen een heel andere betekenis door ze op een zuiver spirituele wijze te lezen. Wie wil weten hoe je dat doet raad ik aan De Osiris Opdracht te lezen.

In essentie komt het hier op neer: doe net of de Bijbel is geschreven door een Boeddhistische monnik en lees alles in het referentiekader van verlichte oosterse spiritualiteit. De oosterse les is dat Geluk kan worden bereikt door een eind te maken aan angst en begeerte. Dit staat ook in het Nieuwe Testament: “Het is gemakkelijker voor een kameel om door het oog van een naald te gaan dan voor een rijke om het koninkrijk van God binnen te gaan.” Als je rijkdom leest als begeerte en het koninkrijk van God als geluk dan begrijp je wat ik bedoel.

Dit doen we ook met Genesis 22. Isaak was datgene wat Abraham het liefste had in de hele wereld. Voordat God hem tot aartsvader zou benoemen wilde Hij weten of Abraham geschikt was om de mensheid in spirituele zin te leiden. Daarom wilde God weten of hij het vertrouwen (geloof) had dat hem het Koninkrijk Gods (grootste geluk) zou wachten als hij afstand zou doen van zijn aardse begeerte (zijn zoon). Abraham toonde dat vertrouwen en prompt werd hij rijkelijk gezegend. Dit is de positieve boodschap van Genesis 22. Er is dus geen sprake van een bevel dat moet worden opgevolgd, maar een demonstatie van spirituele en filosofische wijsheid.

De termen ongelovige en vijanden verslaan lees ik ook op die manier. Geloof is vertrouwen dat geluk volgt als je begeerte en angst opgeeft. De vijanden zijn de verleiding tot begeerte en de angst om kwijt te raken en de mensen die daartoe aanzetten. Angst en begeerte zijn in deze tijd nog steeds de grootste vijand van de mens en die te verslaan lijkt me ook een mooie uitdaging voor Paul Cliteur.






Er is nog een positieve uitleg mogelijk die minder spiritueel is: in de historische context van Kanaan waren mensenoffers en kinderoffers vrij gebruikelijk. God laat met deze test met Izaak zien dat Hij zo'n offer niet nodig heeft. Dat is een belangrijk aspect van deze God dat Hij juist van de mensen houdt. Jammer dat Cliteur daar zo krampachtig mee om gaat. De uitleg van Jeroen kan ik overigens volledig onderschrijven. Dat is namelijk het mooie van de Bijbel dat er meerdere lagen in te ontdekken zijn doe allemaal de positieve boodschap benadrukken.
Jan Mark | donderdag 30 juni 2011, 21:54
Reactie:

Naam (niet verplicht maar wel leuk, natuurlijk):

E-mailadres (voor directe plaatsing, e-mailadres wordt niet gepubliceerd):

En iets tegen spam-robots:
Welke hoort niet in het rijtje thuis?
1) arm 2) hand 3) koud 4) vinger 




Je ontvangt een e-mail waarmee je je reactie kunt bevestigen. Bevestigde reacties worden direct geplaatst en achteraf gemodereerd. Onbevestigde reacties worden bekeken door een moderator voordat ze worden geplaatst.